Sofia Dragt, Matteo Myderwyk, Snufmumriko en Jon Hassell
(Winter)tijd voor neoklassiek en ambient
In deze muziekreview aandacht voor nieuwe albums van Sofia Dragt, Matteo Myderwyk, Snufmumriko en Jon Hassell. Een soundtrack voor vroege nachten.
Het zal waarschijnlijk vaker bij andere muziekrecensenten gebeuren, maar ik doe dit dusdanig low-profile dat ik niet in de poule van muziekjournalisten ben opgenomen waar platenmaatschappijen promotiemateriaal naartoe sturen. Ik ontvang dus ook niet wekelijks aanzienlijke hoeveelheden nieuwe albums ‘om eens naar te luisteren’, hetgeen dan eigenlijk vriendelijke uitnodigingen zijn om er een review over te schrijven. Eerlijk gezegd vind ik dat wel best, omdat ik liever zelf op zoek ga naar mooie nieuwe muziek die me raakt of die ik om andere redenen gaaf vind. En dan hoef ik ook niemand teleur te stellen.
Soms trekt een indie-muzikant echter zélf de stoute schoenen aan, en worden we via het mailadres van art’s excellence benaderd. Aan het eind van mijn zomervakantie was er weer zo’n moment; we kregen een uitgebreide vooraankondiging (mét ‘private stream’-link naar HiRes-muziekbestanden) van Sofia Dragt, een Nederlandse muzikante die eerder vooral als singer/songwriter en als componiste en producente van filmmuziek aan de weg timmerde, maar die volgens het persbericht “met dit album verdieping aan haar muzikale geluid wil geven” door een afslag te nemen naar het neoklassieke genre.
Als wij ‘neoklassiek’ lezen, dan heb je in principe al onze aandacht, maar het concept van het album was dusdanig apart dat we er uit pure nieuwsgierigheid wel naar móésten luisteren. En dat bezegelde het. We werden een beetje verliefd op het album. Vandaag is het officieel uitgekomen en is het bij alle door ons gebruikte streamingdiensten te vinden, maar wij hebben er al vele luisterbeurten op zitten.
En hoewel ik eigenlijk geen thematisch samenhangende reviews meer maak, was het deze keer té gemakkelijk om dat wél weer eens te doen, omdat de afgelopen periode nóg een paar albums uitkwamen die met hun muzikale schoonheid en optimistische melancholie een mooie start geven aan de wintertijd, die weer is begonnen.
Veel lees- en luisterplezier!
Sofia Dragt - Roseval
Roseval is het neoklassieke fulltime debuutalbum van de Nederlandse componiste en producer Sofia Dragt. Haar muzikale carrière begon ze als singer-songwriter - in 2013 won ze De Grote Prijs van Nederland - en componiste van film- en reclamemuziek. Met dit nieuwe album wilde ze haar muzikale grenzen verleggen en dat is haar erg goed gelukt. Waar veel ‘modern-klassieke’ componisten vrij snel vervallen in behaagziek geneuzel, gebruikt Sofia haar muzikale ervaring om beeldende, verfijnde en toegankelijke miniatuurtjes te componeren waarin ze, zoals ze zelf zegt, haar innerlijke kind laat samenwerken met de volwassen maker die ze nu is. De opname en productie verzorgde ze zelf, de mastering werd echter verzorgd door Zino Mikorey, die o.a. samenwerkt met genre-icoon Nils Frahm. Hij laat haar geliefde Schimmel piano (een staand model) warm en intiem klinken, en Sofia’s subtiele arrangementen met strijkers, elektronica en bewerkte stem zijn dromerig en inventief. Wat dit album zo bijzonder maakt, is dat Sofia zich op een intuïtieve en speelse manier heeft laten inspireren door een twaalftal verschillende aardappelrassen, die de tracks hun titel geven. Of een Roseval, Nicola of Doré echt zo klinken wordt aan de fantasie van de luisteraar overgelaten, maar het is tóch minder vreemd dan het lijkt. Waar het volgens mij om gaat, is dat dingen zowel hetzelfde als totaal verschillend kunnen zijn. Allemaal aardappels, maar elk met zijn eigen, unieke smaak en uiterlijk. Als je op die manier naar het album luistert, snap je hoe ze het heeft opgebouwd. Elk nummer heeft zijn eigen sfeer, maar vormt samen met de anderen toch een prachtig samenhangend geheel. Een fijne verzameling charmante composities voor de korter wordende dagen, maar zeker niet seizoensgebonden. Dat zijn de aardappelrassen waar ze inspiratie uit haalde óók niet...
Matteo Myderwyk - Nocturnal Blues
Matteo Myderwyk is een Nederlandse pianist en componist, en zijn nieuwe album Nocturnal Blues zit duidelijk in de neoklassieke hoek. Het is een logisch vervolg op zijn vorige fulltime album A Brief Nostalgia uit 2023, waarop hij virtuoos gespeelde, maar bedrieglijk simpel klinkende melodieën op meesterlijke wijze lardeert met frisse elektronica en af en toe een stukje toegepaste studiogymnastiek. Qua compositie hebben zijn stukken zowel iets van Nils Frahm als van, bijvoorbeeld, Joep Beving of Ólafur Arnalds, en die vergelijkingen maak ik als compliment. Nocturnal Blues is, zoals de titel al een beetje weggeeft, een album dat het érg goed doet in de nacht. Zachte arpeggio’s doen de luisteraar wegsluimeren in zoete dromen, maar eigenlijk is dat zonde, want dan mis je de de schoonheid van de resterende composities. Hoewel die lichtvoetig en vrij toegankelijk zijn, vermijdt Matteo op meesterlijke wijze de valkuil van de gemakzuchtige new age die in naar wierook geurende nieuwetijdswinkels als een kabbelend geluidsbehangetje wordt gebruikt om de stilte te verdrijven. Wanneer je naar Myderwyks muziek luistert, hoor je een echte componist aan het werk die snapt hoe je een stuk opbouwt en hoe je met harmonie en contrapunt omgaat. In het artikel 'De schijnwerper op...' dat we over hem schreven, kom je meer te weten over zijn muzikale motivatie. De heldere productie laat je diep in de rijke klank van de piano luisteren, en voor de avontuurlijke luisteraar zijn de mechanische bijgeluiden van het instrument, die bij veel opnames van pianomuziek als onwenselijk worden beschouwd, juist goed te horen. Dat houdt je desgewenst voldoende bij de les om niet weg te dromen. Melancholie gegarandeerd, maar met een hoopvolle en warme ondertoon. Heel fraai!
Snufmumriko - Talisman
Snufmumriko (geboren Ingmar Wennerberg) is een Zweedse muzikant en producer die geen vreemde is op dit platform. Talisman is zijn achtste album (elfde als je zijn drie EP’s meerekent) en het is weer een verrukkelijk meesterwerk dat weidse, warme analoge synthesizerklanken combineert met diep onderhuidse glitchy ritmes en omgevingsgeluiden. Hoe hij het voor elkaar krijgt weet ik niet, maar altijd als ik naar zijn muziek luister, moet ik aan het ruige maar beeldschone landschap van Skåne uit de detectiveserie Wallander denken, maar dan zonder de naargeestigheid. Talisman doet niets onder voor eerdere albums als Radio Mnemosyne en Havstrakt. De uitgestrekte, in soft focus gefilmde landschappen die aan mijn geestesoog voorbijtrekken zijn nog steeds even comfortabel en kleurrijk, met hier en daar een dosis lokale folklore en mysterie. In het kleine uur dat Talisman duurt neemt Wennerberg de luisteraar mee op een kalme wandeling langs natuurlijke vergezichten, terwijl langzaam de avond valt en de eerste sterren boven je beginnen te twinkelen in de van geeloranje naar bleekroze maar nachtblauw kleurende koele oktoberhemel. De elektronische ambient van Snufmumriko is pretentieloos maar niet simplistisch; het zit allemaal heerlijk subtiel in elkaar en de klankmatige productie is ook weer fantastisch.
Jon Hassell - Music is Invisible (Pentimento Volume Three)
Jon Hassell, de Amerikaanse trompettist en muzikale innovator, overleed in juni 2021 op 84-jarige leeftijd. Vóór hij overleed maakte hij nog twee albums die de ondertitel Pentimento hadden, een verwijzing naar de schilderkunst, waarin het letterlijk ‘berouw’ betekent, maar de praktijk het proces beschrijft waarbij een schilder tijdens het maken van een werk van gedachten verandert of oude beelden overschildert. Laat in zijn carrière deed Hassell dat ook met zijn eigen werk, en de titels zelf - Listening to Pictures (2018) en Seeing Through Sound (2020) - duidden op het vervagen van de grenzen tussen de zintuigen, een soort vanzelfsprekend ‘Gesamtkunstwerk’ waar hij zijn hele leven aan had gewerkt binnen zijn Fourth World-filosofie. Postuum kwamen nog twee albums uit, Psychogeography en het live-album The Living City dat al in 1989 werd opgenomen, maar met Music Is Invisible (Pentimento Volume Three) zou het zomaar kunnen dat zijn erven de nog resterende nalatenschap hiermee afsluiten. De opnames waarop Music is Invisible is gebaseerd dateren van 2015, en zijn gemaakt tijdens de laatste concerten die Hassell in zijn leven speelde, in St John at Hackney in Engeland. Deze opnames (gemaakt door Arnaud Mercier) werden door Hassell’s vriend en eveneens langdurige muzikale reisgenoot Jeff Rona bewerkt ‘in de geest, maar ook met de zegen’ van Hassell. Het album sluit qua sfeer naadloos aan op de twee vorige en vormt een prachtige, mysterieuze trilogie waarin het voor de Hassell-kenner heerlijk ronddwalen is op zoek naar referenties. Als Music is Invisible (Pentimento Volume Three) inderdaad Hassell’s laatste release blijkt te zijn, zal ik daar vrede mee hebben. Het is een prachtig eerbetoon aan de onbetwiste meester van de fluistertrompet. Maar diep in mijn binnenste koester ik de hoop dat er nog heel veel materiaal in de kluis zit, dat de komende jaren de herinnering aan Hassell levend zal houden.